4 venjur sem bæta heilsuna: Að tileinka sér heilbrigðara líf færir okkur meiri árangur en skyndilausnir og tískubylgjur.
- Berglind Ósk Magnúsdóttir

- May 18
- 4 min read

Mikið flóð áhrifavalda, fréttafyrirsagna og velviljaðra vina og fjölskyldumeðlima, gefa allskonar misgóð og oft mótsagnakennd ráð um vellíðan. Ef þú vilt öðlast heilbrigt líf og líða vel en ert áttavilt um hvernig þú eigir að snúa þér, þá skaltu halda áfram að lesa.
Fjórar mikilvægar venjur
Fljótlegar lausnir og tískubylgjur gera yfirleitt lítið fyrir heilsuna okkar og sumar reynast jafnvel skaðlegar. Reyndu frekar að koma fáum og góðum venjum inn í þína daglegu rútínu. Ef þú ert foreldri þá ættir þú endilega að koma þessum venjum inn í líf barna þinna. Haldið ykkur við þessar venjur og ekki láta óþolinmæði skemma fyrir ykkur.
Hættu að hugsa um fortíðina og ekki hugsa of mikið um framtíðina
Núvitund og hugleiðsla eru áhrifaríkar aðferðir sem hafa sannað sig til að draga úr streitu, bæta svefn og auka einbeitingu. Kvíði og streita eru mjög algeng vandamál í dag. Að hafa of miklar áhyggjur af fortíð eða framtíð hjálpar sjaldan. Of tíð losun streituhormóna hefur áhrif á hjarta, heila og svefn, sem hefur afleiðingar fyrir heilsu okkar.
Að stunda núvitund – hvort sem það er einfaldlega að skoða fugla og plöntur í göngutúr í náttúrunni eða nota öpp eins og Calm og Headspace – festir þig í núinu. Það getur róað kvíða, bætt einbeitingu og aukið jákvæðar tilfinningar. Þegar núvitund er beitt við matarvenjur getur hún hjálpað til við þyngdartap með því að hvetja fólk til að hægja á sér og njóta máltíða.
Hugleiðsla tengir saman líkama og huga með því að einbeita sér að skynjunum, eins og öndun, myndum eða endurteknum orðum eða setningu. Ein æfing sem virkar jafn vel fyrir fullorðna og yngri er boxöndun. Taktfast öndunarmynstur hjálpar til við að stjórna taugakerfinu, hemja kvíða og streitu, lækka hjartslátt og blóðþrýsting og auka einbeitingu.
Dæmi um boxöndun:
Dragðu andann inn í fjórar sekúndur (telur upp á fjóra í hljóði)
Haltu andanum inni í fjórar sekúndur (telur upp á fjóra í hljóði)
Andaðu út í fjórar sekúndur (telur upp á fjóra í hljóði)
Haltu niðri í þér andanum í fjórar sekúndur (telur upp á fjóra í hljóði)
Þú endurtekur þetta öndunarmynstur þangað til þú finnur hvernig líkaminn þinn róast (getur verið 5-20 mín).
Forgangsraðaðu svefn
Að sofa illa getur látið þig líða hræðilega – pirraða, með heilaþoku og sljóa – og haft áhrif á heilsuna með tímanum. Nægur og góður svefn styrktir ónæmiskerfið, hjálpar til við að stjórna þyngd og styður líkamlega vellíðan, andlega vellíðan, minni og hefur áhrif á dómgreind. Góður svefn getur jafnvel lengt líftímann.
En hversu mikinn svefn þarftu? Það fer eftir aldri og öðrum þáttum: flestir fullorðnir þurfa að minnsta kosti sjö klukkustundir á nóttu (samkvæmt Centers for Disease Control and Prevention). Hins vegar geta svefngæði (mælikvarði á endurnærandi, ótruflaðan svefn í stað þess að velta sér og snúast) verið mikilvægari en að ná sjö klukkustundum. Og það er vert að taka fram að of mikill svefn – reglulega yfir níu klukkustundir – tengist meiri áhættu á snemmbærum dauða.
Það er mikilvægt að vera meðvitaður um að svefnmynstur okkar breytist oft með tímanum. En góðar svefnvenjur geta hjálpað að halda einhverri reglu um svefninn. Þær eru meðal annars að hreyfa sig reglulega, fara að sofa á sama tíma á hverju kvöldi og vakna á sama tíma. Einnig er gott að forðast koffín síðdegis og á kvöldin og einnig stórar máltíðir og áfengi fyrir svefn. Góður vani er að slökkva á skjám að minnsta kosti 30 mínútum fyrir svefn. Einnig er gott að hafa frekar svalt inni í svefnherberginu og algjört myrkur (þegar það er hægt).

Borðaðu alvöru mat
Mikið magn gagna sýnir að mataræði ríkt af grænmeti, ávextir, linsubaunir (bara allskonar baunum) og lítið unnum matvælum, styðja við langlífi og góða heilsu. Plöntumiðað mataræði er betra fyrir heilsu okkar: rannsóknir tengja það við lægri tíðni hjartasjúkdóma, ákveðinna krabbameina og langvinnra sjúkdóma eins og sykursýki og offitu. Það er líka betra fyrir plánetuna. Við þurfum ekki að gerast vegan til að fá ávinninginn. Bara að borða meira af plöntum gerir okkur heilbrigðari.
Þegar matur er unninn þá minnkar í flestum tilfellum næringargildi hans. Að hluta til vegna aukaefna. Framleiðendur bæta við innihaldsefnum eins og umframsalti, sykri, gervisætuefnum, litarefnum og öðrum efnum sem geta verið óholl eða kveikt á viðbrögðum í heilanum sem láta okkur langa í meira.
Hreyfðu þig meira og gefðu þér tíma fyrir það
Margir eru svo uppteknir að þeir gefa sér ekki tíma fyrir hreyfingu. Hreyfing ætti að vera eitthvað sem við gerum á hverjum degi. Við getum farið í ræktina og lyft, við getum gert jóga og HIIT æfingar. Við getum farið út að hlaupa, hjóla, eða labba. Í raun skiptir það ekki máli. Aðal málið er að vera á hreyfingu. Að vera virkur. Ekki bara fara í ræktina þrisvar í vikur og liggja síðan í sófanum. Best er að sameina hreyfingu við vinnu eða ánægju: Í stað þess að sitja með vinum yfir máltíð, spjallið saman yfir kaffi og farið svo í göngutúr.
Auðvitað glíma margir við hreyfihömlun vegna aldurs, veikinda eða slysa. Leitaðu að leiðum sem henta þínum þörfum og farðu út fyrir þægindarammann. Það eru ótal leiðir til að hreyfa sig.
Ef við viljum öðlast góða heilsu þá þurfa þessi fjögur atriði að vera í lagi. Fyrir marga þá er það erfitt. Það krefst mikillar þolinmæði en margborgar sig að halda áfram að reyna.


Comments